Month : ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 2026

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် သူ့ရဲ့ ပထမသက်တမ်းတုန်းက ဂရင်းလန်းကျွန်းကို ဝယ်ဖို့ စိတ်ကူးရှိတယ်လို့ ပြောလိုက်တော့ တကမ္ဘာလုံးဟာ မယုံနိုင်သလို ဖြစ်သွားကြတယ်။ ဒါကြီးက ပေါက်ပေါက်ရှာရှာ၊ မဖြစ်နိုင်တဲ့ ကိစ္စ၊ အိမ်ခြံမြေ အရောင်းအဝယ် အရေခြုံထားတဲ့ နယ်ချဲ့အိပ်မက်တခု စသဖြင့် မြင်ခဲ့ကြတာကိုး။ ဒါပေမဲ့ ဂရင်းလန်းဟာ တကယ်လည်း အရေးပါနေတာ...

အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆) ဗမာအမျိုးသားတော်လှန်ရေးတပ်မတော် (BNRA) အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်နဂါးနဲ့ မိသားစုဝင်တွေ စစ်အုပ်စုထံ လက်နက်ချအလင်းသွားပြီးနောက် စစ်အာဏာရှင်ကိုတိုက်နေတဲ့ အဖွဲ့အချင်းချင်း ပဋိပက္ခ မဖြစ်ဖို့လိုတယ်လို့ တရုတ်-မြန်မာအရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဒေါက်တာလှကျော်ဇောက အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ပြောပါတယ်။ တော်လှန်ရေးတစ်ရပ်မှာ အခုလိုမျိုး အလင်းဝင်၊ လက်နက်ချတဲ့ ကိစ္စရပ်တွေဟာ ဖြစ်နေကြ၊ ရှိနေကြ...

အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆) ပဲခူးတိုင်း၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ အမှတ် (၁၆) ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းစက်ရုံအနီး ဖြစ်ပွားနေတဲ့ တိုက်ပွဲနေရာကို စစ်ကော်မှရှင်က တပ်သားအင်အား ၄၀၀ ကျော် ဖြည့်တင်းနေပြီး ဗုံးကြဲမှုကြောင့် တောတောင်များတွင် တောမီးများလောင်ကျွမ်းနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။ “ ကားတန်းက တော်တော်ရှည်တယ်။ ၁၅ စီး အစီး ၂၀ လောက်ရှိတယ်။ ခန့်မှန်း တစီးမှာ လူ ၂၀ ပဲ ပါအုန်းလေ၊ အနည်းဆုံး ၃၀၀ နဲ့ ၄၀၀ ကြားပဲ”  လို့ စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တဦးက အာရက္ခတိုင်’မ်စ်ကို ပြောပါတယ်။ ပဲခူးတိုင်း၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ အမှတ် (၁၆) ကာကွယ်​ရေးပစ္စည်းထုတ်စက်ရုံကို နေပြည်တော်စစ်ရုံးကနေ ကုန်ထုတ်လုပ်မှု ရပ်ခိုင်းလိုက်ပြီး အသေခံ ခုခံတိုက်ခိုက်ရန် စစ်စခန်း ပြင်ဆင်ခိုင်းထားတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ “ အခုက လက်နက်ကြီးနဲ့ တောက်လျောက်ကို ပစ်နေတာ၊ အဓိက ပစ်နေတဲ့နေရာကတော့ ပွိုင့် ၂၈၈ ကပေါ့။ အဲဒီစခန်း တောင်ကုန်းပေါ်ကနေ ပစ်နေတာ။ အဲဒီစခန်းက ကပစ ၁၆ နဲ့ အနီးဆုံးပဲ”  လို့ သူက အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ထပ်မံပြောပါတယ်။ အဆိုပါ လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ ပစ်ခတ်တာကြောင့် သစ်ပင်ကြီးငယ်များအပါအဝင် တောမီးလောင်ကျွမ်းနေတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။ ကပစ ၁၅ အနီးတွင် ကာကင်းစခန်းတွေဖြစ်တဲ့ ပွိုင့် (၃၅၃)၊ ပွိုင့် (၂၈၈) နဲ့ ပွိုင့် (၅၀၆) စခန်းကုန်းတို့ ကျန်ရှိနေတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ ကပစ ၁၆ ဟာ ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေး အရာရှိချုပ်ရုံး လက်အောက်ခံ ကပစ တွေထဲက တခုဖြစ်ပြီး စစ်ဗျူဟာအရ အရေးပါတဲ့ လက်နက်ခဲယမ်း ထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံ တခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ အမှတ် (၁၆) ကာကွယ်​ရေးပစ္စည်းထုတ်စက်ရုံဟာ ဧရာဝတီမြစ် အနောက်ဘက်ကမ်းမှာရှိပြီး ရက္ခိုင်ပြည်နဲ့ ပဲခူးတိုင်းအစပ်မှာ တည်ရှိတာကြောင့် AA နဲ့ ပူးပေါင်းမဟာမိတ်တပ်တွေအတွက် ရက္ခိုင်ကနေ အလယ်ပိုင်းကို ထိုးဖောက်ဖို့ လမ်းကြောင်းသစ်တခု ဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့လည်း စစ်ရေးလေ့လာသုံးသပ်သူတွေက ဆိုပါတယ်။ ...

အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆)  ရက္ခိုင်ပြည်၊ ရမ်းဗြဲမြို့နယ်၊ လေးတောင်မြို့နဲ့ အနီးဝန်းကျင်ကို အကြမ်းဖက် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ဒီကနေ့ နံနက် ၁၀ နာရီခွဲအချိန်ခန့်က လေးတောင်မြို့နဲ့ အနီးဝန်းကျင်ကို ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။  ထိုသို့ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ နှစ်ဦး သေဆုံးသွားပြီးတော့ နှစ်ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာ ရရှိသွားတယ်လို့ ကနဦး သိရပါတယ်။  စကမတပ်ဟာ သရက်ချိုကျေးရွာမှ ရဲစခန်းဟောင်းနဲ့ စျေးကိုလည်း ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေက ဆိုပါတယ်။  အဆိုပါ ဗုံးကြဲမှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သတင်းအသေးစိပ်ကို ဆက်လက် စုံစမ်းနေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။  မနေ့ကလည်း ကျောက်ဖြူမြို့နယ်၊ မိကျောင်းရေသောက်ကျေးရွာကို အကြမ်းဖက် စစ်တပ်က ဗုံးကြဲလို့ အမျိုးသမီး နှစ်ဦး သေဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။  ဒါ့အပြင် ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်နဲ့ ကျောက်တော်မြို့နယ်ကြား၊ ချောင်းတူရွာအနီး စစ်သုံ့ပန်း အကျဉ်းစခန်းထားရှိခဲ့တဲ့ နေရာအနီးတဝိုက်ကို အကြမ်းဖက် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ယမန်နေ့က ထပ်မံဗုံးကြဲခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။  ပြီးခဲ့တဲ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၂ ရက်ကလည်း ကျောက်တော်နဲ့ မြောက်ဦးမြို့တို့ကို ဗုံးကြဲခဲ့မှုကြောင့် လသားကလေးငယ် တဦးအပါအဝင် အရပ်သား ၇ ဦးနဲ့ သေဆုံးခဲ့ရပါတယ်။...

အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆) ကချင်လွတ်လပ်ရေးအဖွဲ့ (KIO) ဟာ သူ့ရဲ့ လုံခြုံရေးအတွက် ရက္ခိုင်၊ ချင်း၊ စစ်ကိုင်းတို့နဲ့ ဆက်ဆံရေးကို ခိုင်မာစွာ တည်ဆောက်မှာပဲလို့ နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဦးခွန်းဆိုင်က အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ပြောပါတယ်။ “KIO ရဲ့သေနင်္ဂဗျူဟာကို ကြည့်မယ်ဆိုရင် ဘယ်နည်းနဲ့မဆို တဖက်က တရုတ်နဲ့ဆက်ဆံရေးကို ထိန်းသိမ်းထားသလို...

အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆) ရက္ခိုင်ပြည် လွတ်မြောက်နယ်မြေရှိ နို့စို့အရွယ်ကလေးများ နို့မှုန့်အာဟာရပြည့်ဝစေရန် လုလုအောင်က သိန်း ၃၀ လှူဒါန်းခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။ အဆိုပါ အလှူငွေ သိန်း ၃၀ ကို နို့စို့အရွယ်ကလေးများ နို့မှုန့်အာဟာရပြည့်ဝစေရေးအတွက် ကူညီပေးနေတဲ့ အရွယ်စုံ Arakanese Ladies ထံ လှူဒါန်းခဲ့တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ “ အလှူရှင် မလုလုအောင် မိသားစု ကောင်းကျိုးလိုရာဆန္ဒမှန်သမျှ ပြည့်ဝပြီး စိတ်ရှိတိုင်း လက်မှာရပါစေ၊ ဆန္ဒနဲ့ဘဝ တထပ်တည်းကျပါစေ။ လိုအင်ဆန္ဒမှန်သမျှ ပြည့်စုံပြီး အလုပ်အကိုင်အဆင်ပြေ၍ စီးပွါးတိုးတက်ပါစေ။ နောက်လဲ လှူဒါန်းမှုတွေ အများကြီးလုပ်နိုင်ပါစေ”  လို့ အရွယ်စုံ Arakanese Ladies ဆိုပါတယ်။ အလှူအမှတ်စဉ် ၃၃၀ အနေနဲ့ လုလုအောင် က အရွယ်စုံ Arakanese Ladies ထံ လှူဒါန်းခဲ့တာပါ။ “ သာလီစွပါ တမြေထဲက သွေးချင်းမောင်နှမတွေတွက် ခေးကြီးရဲ့ မေတ္တာရေကြည်တပေါက်”  လို့ လုလုအောင်က သူမရဲ့ လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာမှာ ဖော်ပြရေးသားထားပါတယ်။...

အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆)  ရက္ခိုင်ပြည် ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်နဲ့ ကျောက်တော်မြို့နယ်ကြား၊ ချောင်းတူရွာအနီး စစ်သုံ့ပန်း အကျဉ်းစခန်းထားရှိခဲ့တဲ့နေရာ အနီးတဝိုက်ကို အကြမ်းဖက် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ထပ်မံဗုံးကြဲခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။  စစ်ကော်မရှင်တပ်ဟာ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက် ညနေ ၉ နာရီ ဝန်းကျင်နဲ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၈ ရက် နံနက် ၉ နာရီကျော် အချိန်မှာ ကျောက်တော်မြို့နယ်၊ ချောင်းတူရွာအနီးဝန်ကျင်နဲ့ စစ်တွေမြို့နယ်၊ ဝါဘိုကျေးရွာတို့ကို ဗုံးကြဲခဲ့ပါတယ်။  ယနေ့ နံနက်က ဗုံးကြဲမှုဟာ ဝါဘိုကျေးရွာ စာသင်ကျောင်းမှာ ကျရောက်ပေါက်ကွဲ သွားခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတဦးက အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ဆိုပါတယ်။  “ချောင်းတူဖက်ကို ကြဲတာက အရင်တုန်းက ပစ်ခဲ့တဲ့ စစ်သုံ့ပန်းတွေ ရှိခဲ့တဲ့နေရာ အနီးဝန်းကျင်ကို လာကြဲတာ။ စစ်သုံ့ပန်းတွေ ရှိသေးတယ်ထင်လို့ လာကြဲတာထင်တယ်။ အဲ့အနီးက တောင်တန်းတွေကို ကြဲခဲ့တယ်။ ဒီနေ့မနက်ကတော့ ဝါဘိုရွာ စာသင်ကျောင်းကို ကြဲသွားတယ်” လို့ သူက ဆိုပါတယ်။  အကြမ်းဖက် စစ်ကော်မရှင်တပ်ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်နေ့ကလည်း ချောင်းတူရွာအနီး အကျဉ်းစခန်းကို ဗုံးကြဲမှုကြောင့် စစ်သုံ့ပန်းများအပါအဝင် သူတို့ရဲ့ မိသားစုဝင် ၂၁ ဦးသေဆုံးသွားခဲ့ပြီး ၃၀ ဦး ဒဏ်ရာရရှိသွားခဲ့ပါတယ်။  ဒါ့အပြင် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၂ ရက်ကလည်း ကျောက်တော်နဲ့ မြောက်ဦးမြို့တို့ကို ဗုံးကြဲခဲ့မှုကြောင့် လသားကလေးငယ်တဦးအပါအဝင် အရပ်သား ၇ ဦးနဲ့ သေဆုံးခဲ့ရပါတယ်။...