အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၆ ဧပြီ ၂၀၂၆)
ရက္ခိုင်ပြည်၊ စစ်တွေမြို့နယ်က မွတ်ဆလင်တွေနေထိုင်တဲ့ ကျေးရွာအချို့ကို စစ်ကော်မရှင်က ပြောင်းရွှေ့ဖယ်ရှားခိုင်းနေကြောင်း စစ်တွေမြို့ ကယ်ဆယ်ရေးစခန်းမှာ နေထိုင်သူတဦးက အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ပြောပါတယ်။
ဘာကြောင့် ပြောင်းရွှေ့ခိုင်းတယ်ဆိုတာကိုတော့ မသိရပေမယ့် တိုင်းမှူးကိုယ်တိုင် စာထုတ်ထားတာကြောင့်လို့ ကြားရကြောင်း သူက ပြောပါတယ်။
“အခုကပါလေ ကျမတို့တွေ ပြောသံကြားတာက ကုလားရွာတွေ စစ်သားနဲ့ နီးတယ်ဆိုလား၊ စစ်တပ်နဲ့ နီးတယ်ဆိုလား အဲဒါတွေကိုတော့ မသိပါဘူး။ ပြောသံကြားတာက အဲဒီ ကုလားရွာတွေကို ဖယ်ဖို့ခိုင်း တယ်ဆိုပြီး ဈေးရောင်းဖို့လာတဲ့ ကုလားတွေဆီက ကြားတာပါ။ ကုလားရွာ သံထော်လီရွာပါတဲ့၊ ပြီးရင် လေယာဉ်ပျံကွင်း အနောက်ဖက်က ကုလားရွာလို့ ပြောပါတယ်။ အဲဒီဘက်မှာဆိုရင် သဲချောင်းဘက်၊ အုန်းတောကြီးဘက် အဲဒီလိုလို့ ဟင်းရောင်းဖို့လာတဲ့ ကုလားတွေဆီက ကြားတာပါ။ သူတို့တွေလည်း ပြောင်းရဖို့၊ ရွှေ့ရဖို့ဆိုတော့ ဘယ်ကိုပြောင်းကြမှာလဲ ဒါဆိုရင်လို့ မေးတော့ သူတို့လည်း ဘယ်ကို ပြောင်းရမှာလဲ မသိပါတဲ့။ ကယ်ဆယ်ရေးစခန်းတွေမှာ ထားဖို့ ရှိပါဖို့လေ။ များသောအားဖြင့် ရက္ခိုင် သားတွေ ပြောင်းတဲ့ရွာဆိုရင် မြို့ထဲက ကယ်ဆယ်ရေး ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ ထားပါမနား။ အမှန်တကယ် ပြောင်းရဖို့ဆိုရင် အဲဒီမွတ်ဆလင်တွေမှာလည်း ကယ်ဆယ်ရေးစခန်းတွေ ရှိတာကို။ အဲဒီမှာ ထားဖို့လို့ ထင်ပါတယ်။ တိုင်းမှူးကိုယ်တိုင် စာထုတ်တယ်လို့တော့ ကြားပါတယ်။ ကျမတို့လည်း တိုင်းမှူးဆိုတာ ကိုလည်း မြင်ဖူးတာလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ ပြောတဲ့ဟာကို ပြောပြတာပါ” လို့ သူက ပြောပါတယ်။
ပြောင်းရတဲ့ ကျေးရွာတွေကတော့ လက်မကြီး၊ သံထော်လီ၊ ပျားလည်ချောင်း၊ ဘုမေဝိုင်ယာလတ်၊ အုန်းတောကြီး စတဲ့နေရာတွေ ဖြစ်တယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။
အဲဒီကျေးရွာတွေမှာ လူဦးရေ ဘယ်လောက်ရှိသလဲဆိုတာကို မသိရပေမယ့် မွတ်ဆလင်တွေ နေထိုင်တဲ့ ရွာတွေ ဖြစ်တာကြောင့် လူဦးရေးဟာ အင်မတန် များပြားနိုင်တယ်လို့ စစ်တွေမြို့ ကယ်ဆယ်ရေးစခန်းမှာ နေထိုင်သူတဦးက အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ပြောပါတယ်။
“ညကတည်းက ဖယ်ရတယ်လို့ ပြောသံကြားပါတယ်။ ကိုယ်တို့နဲ့က ဝေးပါတယ်။ ကျမတို့လည်း ကယ်ဆယ်ရေးစခန်းမှာ နေတာပါပဲ။ ကျမတို့နဲ့လည်း ဝေးတဲ့အခါ ကျမတို့ဘက်ကိုတော့ သူတို့ ကယ်ဆယ်ရေးစခန်းကို လာဖို့စော်တော့ မဟုတ်ပါလေ။ ကျမတို့က ရက္ခိုင်သား ကယ်ဆယ်ရေးစခန်း။ သူတို့ကြတော့ မွတ်ဆလင်ဆိုရင် မွတ်ဆလင် ကယ်ဆယ်ရေးစခန်းသာ ရှိပါလိမ့်မယ် ထင်ပါတယ်။ ညကတည်းက ဖယ်ရဖို့လို့တော့ ပြောသံတခု ကြားပါတယ်” လို့ သူက ပြောပါတယ်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လအတွင်း ရက္ခိုင်ပြည်မှာ စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ လေကြောင်း၊ ဒရုန်းနဲ့ ဗုံးကြဲမှု၊ လက်နက်ကြီး၊ မြေမြှုပ်မိုင်း၊ စစ်ကျန်လက်နက်နဲ့ ARSA အဖွဲ့တို့ရဲ့ သတ်ဖြတ်မှုတို့ကြောင့် အရပ်သား သေဆုံးသူ ၁၂၈ ဦးနဲ့ ဒဏ်ရာရရှိသူ ၄၉ ဦး ထိ ရှိတယ်လို့ သတင်းအချက်အလက်တွေအရ သိရပါတယ်။
စစ်တွေမြို့မှာတော့ ပြီးခဲ့တဲ့ မတ်လအတွင်း စစ်ကော်မရှင်နဲ့ အာရက္ခတပ်တော်တို့အကြား ပစ်ခတ် တိုက်ခိုက်မှုတွေ ရှိခဲ့ပေမယ့် အခုလက်ရှိမှာတော့ ငြိမ်သက်လျက်ရှိကြောင်း ဒေသခံတွေထံက သိရပါတယ်။
