အာရက္ခတိုင်းမ်စ် (၂၅ ဇွန် ၂၀၂၆)
အမျိုးသားဒီမိုကရေစီမဟာမိတ်တပ်မတော် (NDAA) ကို ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ပေးနိုင်လားဆိုတဲ့အပေါ် သုံးသပ်မှုတွေ ရှိနေကြပါတယ်။
အမျိုးသားဒီမိုကရေစီမဟာမိတ်တပ်မတော် (NDAA) ဟာ ဥက္ကဋ္ဌဟောင်းကြီး ဦးစိုင်းလင်း ချမှတ်ခဲ့တဲ့ တိုင်းရင်းသား အဆင့်မြင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရရှိရေး ရည်မှန်းချက်ကို ဆက်လက် ဆုပ်ကိုင်ထားတယ် လို့ NDAA ဥက္ကဋ္ဌ ဦးထိန်းလင်းက ဇွန်လ ၁၇ ရက်က NDAA ဌာနချုပ် တည်ရှိရာ မိုင်းလားမြို့မှာ NSPNC နဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး တွေ့ဆုံစဉ် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
NDAA ကို စစ်တပ်ဘက်က ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ပေးသည်ဖြစ်စေ၊ မပေးသည်ဖြစ်စေ လက်ရှိနိုင်ငံရေး အဆင့်အတန်းအရ ရထားပြီးသား ပုံစံမျိုး ဖြစ်နေတယ်လို့ တရုတ်-မြန်မာအရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဒေါက်တာလှကျော်ဇောက အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ပြောပါတယ်။
“ပေးသည်ဖြစ်စေ၊ မပေးသည်ဖြစ်စေ ဟိုက ရထားပြီးသား။ အဲဒီတော့ သူက ငြိမ်းချမ်းစွာ အတူယှဉ်တွဲ နေထိုင်ကြဖို့ပဲ ရှိတာပေါ့။ စစ်တပ်ကလည်း ပေးတယ်လည်း မပြောဘူး။ မပေးဘူးလည်း မပြောဘူး ဖြစ်မှာပေါ့။ တချို့က ဒီလို မဟာဗျူဟာဆိုင်ရာ ဝေဝါးမှုပေါ့။ ဟိုဘက်ကြည့်ရင်လည်း တစ်မျိုး၊ ဒီဘက်ကြည့်ရင်လည်း တစ်မျိုး။ ဒါပေမယ့် ဘာမှ ပဋိပက္ခမရှိဘဲနဲ့ ငြိမ်းငြိမ်းချမ်းချမ်း နေလို့ရတဲ့ဟာမျိုးပေါ့။ အဲဒါမျိုး ဖြစ်မယ်နဲ့ တူတယ် ကြည့်ရတာ” လို့ သူက ပြောပါတယ်။
NDAA ဟာ ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ (ဗကပ) ကနေ ခွဲထွက်ပြီး ၁၉၈၉ ခုနှစ်မှာ စစ်ကောင်စီနဲ့ ငြိမ်းချမ်း ရေး ရယူပြီး မိုင်းလား၊ ဆီလူးနဲ့ နမ့်ပန်းဒေသတို့ကို စုစည်းကာ အထူးဒေသ (၄) အဖြစ် ကိုယ်ပိုင် အုပ်ချုပ်လျက်ရှိတာပါ။
အဲဒီ ဒေသတွေဟာ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၅၆ အရ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသတွေအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုထားခြင်း မရှိတဲ့အတွက် NDAA က မိုင်းလား၊ ဆီလူးနဲ့ နမ့်ပန်းဒေသတို့ကို စုစည်းပြီး အာခါ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ အဖြစ် သတ်မှတ်ပေးဖို့ တောင်းဆိုလျက် ရှိပါတယ်။
မိုင်းလားဒေသဟာ လူမျိုးအများကြီး နေထိုင်နေကြတာဖြစ်တဲ့အတွက် ဒေသအတွက် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ကို တရားဝင်ရအောင် တောင်းတဲ့သဘောမျိုးဖြစ်တယ်လို့ တရုတ်-မြန်မာအရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဒေါက်တာလှကျော်ဇောက အာရက္ခတိုင်းမ်စ်ကို ပြောပါတယ်။
“မိုင်းလားမှာက လူမျိုးတွေက အများကြီး ဖြစ်တာကို။ အာခါတွေရော၊ ရှမ်းတွေရော၊ တရုတ်တွေရော၊ ကိုးကန့်တွေရော အဲဒီလိုဟာမျိုးတွေ စုပေါင်းနေတဲ့အခါကြတော့ သူတို့လိုချင်တာက သူတို့ဒေသ နာမည်နဲ့ပဲ လိုချင်ပုံရတယ်။ ဘယ်လိုခေါ်မလဲ ကိုယ်ပိုင်လွတ်လပ်ခွင့်ပေါ့။ လူမျိုးရယ်လို့ သပ်သပ်မတ်မတ် ပြောလို့မရဘူးထင်တယ်။ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ အဲဒီမှာ အများကြီး ဖြစ်တာကို။ အာခါတွေလည်း ရှိတယ်၊ ရှမ်းတွေလည်း ရှိတယ်၊ ကိုးကန့်တွေလည်း ရှိတယ်၊ အဲဒီတော့ သူတို့ အုပ်ချုပ်မှုပုံစံမှာ ကြည့်လိုက်တဲ့ အခါမှာ ရှမ်းတွေရော၊ နောက်တစ်ခုက တရုတ်သွေးပါတဲ့ လူတွေလည်း ရှိတယ်။ အာခါတွေလည်း ရှိတယ်။ အာခါ တော်လှန်ရေးက ပေါ်လာတဲ့ဟာ ဖြစ်တာကို။ အာခါသူပုန်တွေက ပေါ်လာတဲ့ ဒေသဖြစ်တော့ အာခါလူမျိုးထဲကလည်း ၂ ယောက် ၃ ယောက်လောက် ရှိတယ်။ အုပ်ချုပ်ရေးထဲမှာ။ အားလုံး စုပေါင်းပြီးတော့ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် တောင်းတာလည်း ဖြစ်မယ်။ ဒေသအလိုက်ပေါ့။ သူတို့ဒေသလေးမှာ သူတို့ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ရဖို့အတွက်။ တကယ်တော့လည်း ဒါက တောင်းလို့သာ တေင်းနေတာပါ။ တကယ်တော့ သူတို့ ရပြီးသားပါပဲ။ သူတို့စစ်တပ်နဲ့သူ ရှိပြီးသားပဲ။ ဒါပေမယ့် တရားဝင် ရအောင် တောင်းတယ်နဲ့ တူပါတယ် ကြည့်ရတာ” လို့ သူက ပြောပါတယ်။
လက်ရှိမှာ NDAA ဟာ “ဝ” ပြည်သွေးစည်းညီညွတ်ရေးတပ်မတော်၊ ရှမ်းပြည်တိုးတက်ရေးပါတီ၊ မြန်မာအမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်မဟာမိတ်တပ်မတော်၊ တအာင်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်၊ အာရက္ခတပ်တော်၊ ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် တို့ ပါဝင်တဲ့ ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံရေးဆွေးနွေးညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (FPNCC) အဖွဲ့ဝင်လည်း ဖြစ်ပါတယ်။
လက်ရှိ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းမှာတော့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အများစုဟာ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ရရှိရေးကို ပိုမို တောင်းဆိုလာကြတာကို မြင်တွေ့လာရပါတယ်။
